Oświetlenie dla amadyn

Zbliża się jesień więc pora pomyśleć o doświetlaniu naszych ptaków. Należy pamiętać, że dla prawidłowego rozwoju amadyny potrzebują 10-12 godzinnego dnia więc oświetlenie stanie się w okresie jesienno-zimowym koniecznością. Nie lubię przynudzać więc od razu do rzeczy:

Jakie źródło światła?

Tak się składa, że w hodowlach najlepiej przyjęły się ledy - zazwyczaj na taśmach - są wygodne, tanie, łatwe w instalacji, oszczędne w użytkowaniu. Co więc musimy wiedzieć? Przede wszystkim kupujemy ledy o odpowiedniej temperaturze barwowej. Jest ona podawana w Kelwinach - czyli na przykład żarówka, lampka czy taśma led ma 4000K - co to oznacza? W tym przykładzie oznacza to, że światło ma białą, neutralną barwę - idealną dla naszych ptaków. Podobną będzie 4500K.

Z kolei źródła światła o wartościach niższych - na przykład 2500-3000K będą miały barwę żółtą ("ciepłą") a te wyższe - na przykład 6000K, zimną z większą ilością światła niebieskiego. Widać to z grubsza na poniższej grafice:

Czy barwa ciepła jest nieodpowiednia dla ptaków? Nie - miałem w jednej klatce takie oświetlenie i ptaki miały się równie dobrze - jedyny minus, to fakt, że amadyny nie prezentują się w pełnej okazałości - światło białe najlepiej wydobywa ich kolory, a w pomieszczeniu doświetlonym na żółto takiego wrażenia nie robią - więc to białe neutralne (4000-4500K) jest idealne jako oświetlenie - zarówno dla ptaków jak i dla nas. Różnica jest z grubsza taka:

Co zaś z biały zimnym? To akurat może mieć niekorzystny wpływ na ptaki. Nawiasem mówiąc nie tylko na ptaki - zimna temperatura barwowa zawiera więcej światła niebieskiego - nie bez powodu mamy w komputerach i smartfonach funcję je ograniczającą - może bowiem wpływać na nastrój, powodować rozdrażnienie, zwiększenie poziomu stresu, problemy ze snem itd. - to samo będzie dotyczyć ptaków jeśli zafundujemy im całe dnie z takim oświetleniem.

Dość istotna uwaga - zrób w klatce miejsce zacienione - daj ptakom przestrzeń do odpoczynku i nie wystawiaj ich non-stop na światło.

Tyle tytułem wstępu - teraz szybko i na temat: czego potrzebuję i ile na to wydam?

1. Wersja łatwa i oszczędna

Potrzebujesz w opcji ascetycznej 3 rzeczy: taśmy led - powiedzmy, że masz klatkę długości 80cm więc wystarczy ci tak naprawdę 50-60cm taśmy (jeśli kupisz całą rolkę możesz przyciąć w oznaczonym miejscu samemu - albo kupić określoną długość paska u sprzedawcy), do tego zasilacz i złączka, bo to wersja łatwa więc bez lutowania (są też listwy led podłączane bezpośrednio do gniazdka, bez zasilacza ale zdaje się, że kłopotliwa wtedy jest sprawa zakupu dodatkowych elementów, o których w poniższych punktach). W razie wątpliwości zawsze pytaj sprzedawcy - żeby wszystkie elementy pasowały do siebie bezproblemowo.

Najprostsza metoda to połączenie taśmy led z zasilaczem i przyklejenie jej na suficie klatki (jeśli jest to "regał") albo np. na półce nad klatką. Najczęściej taśmy led są samoprzylepne - aczkolwiek jeśli chcemy przykleić ją w klatce to najlepiej wybrać wodoodporną i dobrze zabezpieczyć wszelkie łączenia - ptaki będą przecież chlapać wodą podczas kąpieli. Złożenie tych 3 elementów to minuta roboty, na początek będzie wyglądać tak:

Ile wydamy na taki zestaw? Ja w lokalnym sklepie mógłbym nabyć wszystkie 3 rzeczy wymienione wyżej za około 35zł (na dzień dzisiejszy) przy założeniu, że kupuję 50cm taśmy led.

2. Wersja z profilem

Jeśli chcesz żeby oświetlenie było bardziej funkcjonalne, miało lepszy wygląd i większą wygodę użytkowania (możliwość przenoszenia) - dokup profil, czyli oprawkę na taśmę led. Znajdziesz to w prawie każdym markecie budowlanym (koszt około 20zł za metr - przycinasz samodzielnie do rozmiaru jaki ci pasuje) - przyklejasz taśmę w profilu a nie bezpośrednio na klatce czy półce. Profile zawierają zazwyczaj pleksi dzięki któremu światło nie jest rażące i lepiej się rozprasza, a taśma jest przy okazji zabezpieczona przed zachlapaniem.

Do zdjęcia miałem profil takiej szerokości jak taśma - ale warto w tym przykładzie kupić szerszy żeby zmieściła się w środku widoczna na zdjęciu biała złączka:

3. Ściemniacz led

Minusem powyższych metod jest fakt, że ptaki rano obudzimy gwałtownie włączanym światłem, a wieczorem równie gwałtownie je wyłączymy. Stąd warto zaopatrzyć się w ściemniacz - manualny lub bezprzewodowy

Koszt niewielki - minus jest taki, że trzeba samemu sterować oświetleniem więc rozwiązaniem może też być:

4. Automat świt-noc

Czyli zamiast powyżej wspomnianych ściemniaczy manualnych możemy kupić sterownik, który sam delikatnie włączy światło rano, będzie ono coraz mocniejsze do określonej godziny, a po południu zacznie się powoli ściemniać aż na wieczór zgaśnie = czyli symulacja wschodu, południa i zachodu słońca. Takie sterowniki są popularne wśród akwarystów i bez problemu można zakupić je również do naszych potrzeb.

Można wybrać zarówno proste i stosunkowo tanie urządzenia (np. ustala się w nim godzinę włączenia i wyłączenia oraz czas płynnego rozjaśniania i ściemniania) jak i bardziej rozbudowane. W poniższym przykładzie z moim prostym sterownikiem jest ustawione włączenie ledów o 7:00 - rozjaśniają się powoli przez 90 minut od zera do pełnej jasności, a o 17:30 zaczynają powoli się ściemniać i o 19:00 gasną całkowicie:

Z kolei droższe sterowniki pozwalają kontrolować automatyczną jasność choćby i co godzina, mają większy wachlarz możliwości po prostu.